ThS. BS. Đào Thị Yến Phi
Q. Chủ Nhiệm BM Dinh Dưỡng – ATTP
Đại Học Y Khoa Phạm Ngọc Thạch PHCM
Cuộc sống càng phát triển, khoa học càng tiến bộ, thì các bà nội trợ càng có nhiều cơ hội làm việc một cách nhẹ nhàng hơn. Trong gian bếp xuất hiện ngày càng nhiều các công cụ hỗ trợ cho việc nấu nướng, nào máy xay máy ép, nào lò nướng lò vi sóng, nào bếp ga bếp từ… Tuy nhiên, có hiện đại đến đâu đi nữa, thì vẫn phải cần những dụng cụ cơ bản không thể thiếu là chén đũa, tô dĩa, ly tách, nồi chảo… và tất nhiên, là dao và thớt. Ngày nay, chiếc thớt, người bạn quen thuộc mà các bà nội trợ sử dụng mỗi ngày đã đa dạng hơn về màu sắc, kiểu dáng, nguyên liệu… so với chiếc thớt cổ truyền vốn là một đoạn gỗ cắt ngang không qua bất kỳ công đoạn xử lý nào.
Dù mỗi ngày nhìn, sờ, sử dụng… chiếc thớt của mình, nhưng không hẳn các bà nội trợ có thể nhìn thấy hoặc tưởng tượng ra được những thực thể nhỏ xíu hiện diện trên bề mặt thớt. Có ai phủ nhận rằng những thứ nhỏ xíu này lại là những vật thể sẽ tiếp xúc trực tiếp với thức ăn, sẽ theo thức ăn mà đi vào cơ thể, và là nguyên nhân của những chuyện… không nhỏ chút nào. Nào, hãy cùng đeo… kính của bác sĩ vào để xem thử bề mặt thớt có những ai, ai quen ai lạ, ai thù ai bạn nhé!
Nhóm cư dân đông đúc nhất sống trên bề mặt thớt là các vụn gỗ, hay vụn nhựa chưa kịp rời khỏi mặt thớt trong quá trình chà rửa. Nếu là vụn gỗ thì còn tạm yên tâm vì dù sao đó cũng là thực vật nhưng nếu là vụn nhựa, và được làm từ một loại nhựa bất hợp pháp, tức là có sử dụng các phụ gia, nguyên liệu… không an toàn cho con người thì rất là nguy hại. Nhưng dù là vụn gỗ hay vụn nhựa an toàn thì chúng cũng không phải là thức ăn, nên nếu như đi vào cơ thể với một số lượng lớn, sẽ dẫn đến nhiều hậu quả, nhẹ thì nổi vài vết mẩn ngứa dị ứng, nặng nề hơn thì tiêu chảy đau bụng, còn nặng hơn nữa thì lên cơn khó thở, suyễn, hay thậm chí lăn đùng ra vì shock phản vệ. Thớt càng sử dụng lâu ngày, nhóm dân cư này càng đông đúc, vì vậy, tốt nhất là nên thay mới nếu thớt đã cũ và có nhiều vết chặt cắt trên bề mặt. Đừng dại dột tiết kiệm vì nó cũng chỉ xấp xỉ giá một tô phở mà thôi.
Nhóm dân cư thứ hai, ít hơn, nhưng lại nguy hiểm hơn, là các anh chàng vi sinh vật. Họ hàng vi sinh vật gồm có vi trùng, siêu vi, ký sinh trùng…là những kẻ không hề thân thiện với sức khỏe. Trong thực phẩm sống, có rất nhiều anh chàng này, khi được đặt trện thớt để chế biến chúng sẽ ung dung chuyển đến cư ngụ trên mặt thớt, sinh con đẻ cái xây nhà lập ấp và sẽ xâm nhập vào cơ thể nếu lại dùng thớt đó để cắt thực phẩm chín. Ngay cả khi thực phẩm được nấu nướng, các vi sinh vật đã… tử vì nhiệt, thì các độc tố do vi sinh vật tiết ra vẫn còn tồn tại, và dẫn đến các bệnh lý thường gặp là nhiễm trùng tiêu hóa, ngộ độc thức ăn biểu hiện bằng các triệu chứng tiêu chảy cấp, nôn ói, đau bụng, nhức đầu, có khi co giật và hôn mê nữa. Ký sinh trùng ngoài gây ngộ độc cấp, cũng có thể chui lên não, lên gan, gây vàng da u não… Vì vậy, tốt nhất là đừng để các kẻ phá bĩnh này có cơ hội sinh sống trên mặt thớt. Phải có ít nhất hai thớt trong một bếp ăn, một dùng cho thức ăn chín, một dùng cho thực phẩm sống, nếu được thì cũng nên có thêm một cái thứ ba dùng cắt trái cây, phô mai… Sau khi sử dụng, thớt phải được chà rửa thật kỹ với xà phòng và nước sạch, hong khô hay phơi nắng, để riêng rẽ từng loại, và nên tráng nước sôi trước khi dùng nhất là với thớt dùng cho thực phẩm chín.
Nhóm cư dân thứ ba là anh chàng nấm mốc. Bản thân các anh chàng này cũng gây bệnh, nhưng đáng sợ nhất chính là các độc tố do nấm mốc sản sinh ra và lưu lại trong gan thận, trong cơ bắp… gây nên tình trạng ngộ độc mãn tính, thậm chí có thể chuyển thành ung thư sau này. Nấm mốc khoái sống nhất trên các thớt ẩm ướt và nứt nẻ. Vì vậy, luôn phải giữ thớt khô ráo, tốt nhất là phơi nắng sau mỗi lần dùng, và nên thay mới khi thấy thớt cũ có những vệt màu đen, nâu, hay xanh.
Các bạn thấy không, chỉ là trên một bề mặt rộng hơn một chiếc khăn tay như vậy, mà đã hiện diện bao nhiêu là nguy cơ cho sức khỏe. Vậy mới nói, những nguy cơ lớn có thể đến từ một vài điều nhỏ nhặt nhất mà chúng ta đôi khi lơ đãng không nghĩ tới.
Trích Phụ nữ Thủ Đô